E-health vanuit het perspectief van de patiënt

Roel HeijlenE-health wordt dikwijls bekeken vanuit een zorgperspectief, maar technologie biedt ook voor patiënten heel wat nieuwe mogelijkheden – en risico’s. We praten met Roel Heijlen, projectverantwoordelijke voor verzekeringen, patiëntveiligheid en e-health bij het Vlaams Patiëntenplatform. Hij geeft ons hun visie op e-health en legt uit waar we vandaag staan in Vlaanderen.

Op jullie website staan jullie standpunten over het elektronisch patiëntendossier en de uitwisseling van gezondheidsgegevens duidelijk geformuleerd. Jullie vragen bijvoorbeeld dat de patiënt zijn expliciete toestemming moet geven voordat zijn gegevens gedeeld worden met andere zorgverleners. Jullie vragen ook dat de patiënt zelf kan beslissen over de inhoud van wat gedeeld wordt, en dat hij inzage krijgt in zijn dossier en het dossier kan aanvullen. Die standpunten dateren echter al van 2008. Zijn jullie tevreden met de stand van zaken vandaag?

E-health blijft een complex verhaal en we begrijpen dat het niet eenvoudig is om alle systemen in de zorgsector met elkaar te verbinden. Toch zien we vooruitgang. Om gegevens uit te wisselen in de eerste lijn – dus tussen huisartsen, apothekers, verpleegkundigen, verzorgers enzovoort – heeft de Vlaamse overheid met Vitalink een belangrijke stap geleverd. De eerste Vitalink-proefprojecten voor de uitwisseling van medicatieschema’s zijn al van start gegaan. Dat is belangrijk omdat zorgverleners en apothekers daarmee beter kunnen waken over het juiste gebruik van medicatie, bijvoorbeeld in het geval van contra-indicaties.

vitalink

In het algemeen zien we bij de diverse belanghebbenden duidelijk een goede wil om de nodige stappen op het vlak van e-health te nemen. In 2010 was er een conferentie om deze materie in de eerste lijn te bespreken en daaruit zijn enkele werkgroepen ontstaan. Mettertijd heeft dat echt een positieve dynamiek gecreëerd: zowel op Vlaams als op federaal niveau is het besef gegroeid dat we nu concrete stappen moeten nemen.

In 2012 vond dan de Ronde Tafel eHealth plaats, waaraan ongeveer driehonderd deelnemers uit de zorgsector deelnamen. Daaruit kwam dan de eHealth Roadmap voort, een gedeelde visie met heel concrete doelstellingen en afspraken over wie wat tegen wanneer doet. Door die roadmap wijzen nu alle neuzen in dezelfde richting. Wat we momenteel nodig hebben is dat er breder gecommuniceerd wordt naar patiënten en zorgverleners over de komende veranderingen in 2014 en 2015. Dat is nu de grootste uitdaging, en de overheid moet hierin haar verantwoordelijkheid nemen.

En hoe zit het met inzage door patiënten in hun dossier? Hebben julie ook een standpunt over persoonlijke medische dossiers?

We hebben daar inderdaad over nagedacht en we hebben dat met patiënten besproken. Patiënten hebben duidelijk interesse in persoonlijke medische dossiers en inzage daarin, zeker patiënten met chronische ziektes. In het Radboud-ziekenhuis in Nijmegen krijgen patiënten inzage in hun dossier en dat blijkt een succes te zijn. Die inzage heeft heel wat voordelen: de patiënt is beter voorbereid, het klinisch personeel past hun terminologie aan, de patiënt is meer betrokken bij zijn therapie, en dat vertaalt zich dan weer naar een betere therapietrouw.

Ook in Vitalink is voorzien dat de patiënt inzage krijgt in zijn gegevens. Waarschijnlijk gaan de ziekenfondsen dat uitwerken met een IT-speler door een patiëntenportaal te ontwikkelen, waarmee patiënten toegang krijgen tot Vitalink.

En telegeneskunde?

Er lopen verschillende proefprojecten rond telegeneeskunde, maar de vraag blijft altijd: wie betaalt dat? Momenteel worden dit soort projecten altijd gefinancierd door subsidies en onderzoeksbudgetten. Indien het gebruik van bepaalde apparatuur een kostenbesparing voor de patiënt kan opleveren – bijvoorbeeld doordat hij verplaatsingen naar het ziekenhuis vermijden – dan zullen patiënten mogelijk bereid zijn om zelf voor die apparatuur te betalen.

telegeneeskunde

Naast de technologie en apparatuur, hoe worden de zorgverleners betaald bij telegeneeskunde? Met verpleegkundigen stelt het probleem zich in principe niet, want zij werken in loondienst. Maar voor artsen is de situatie lastiger, want zij worden betaald op basis van prestaties. We denken dat er meer omkadering nodig is voor telegeneeskunde. Er is duidelijk interesse bij ziekenhuizen in al die projecten, maar de moeilijke vragen rond financiering en juridische aansprakelijkheid zijn nog niet beantwoord.

Technologie biedt ook heel wat mogelijkheden rond kwaliteitsbeheer. Bovendien kunnen kwaliteitsgegevens ook beschikbaar gemaakt worden voor consumenten. Meer transparantie over de kwaliteit en kosten van de zorg kan zo gezonde concurrentie in de markt stimuleren. Wat is jullie visie hierop?

Vlaams patientenplatform

Wij hebben daar inderdaad een standpunt over, dat we op onze website gepubliceerd hebben. Het gaat in de goede richting. Momenteel loopt er een project om de kwaliteit van ziekenhuizen op een uniforme manier te meten, het QI-project. Dat is een initiatief van de ziekenhuizen. Onze eis is dat die gegevens transparant gemaakt worden voor de patiënten. We vragen een soort portaal waar de patiënt in zijn regio de diverse kwaliteitsindicatoren kan bekijken.

Roel Heijlen geïnterviewd door Frank Boermeester.

Geplaatst op 26 november 2013, in Interview en getagd als , , , , , , . Markeer de permalink als favoriet. Een reactie plaatsen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: